Türk Kağanlığı

İnsanlık tarihi MS SS0'li yılları yaşarken Orta Asya'da bir milletin adı devlet adı olarak doğuyordu. MÖ 3 binlerden itibaren varlığını tespit ve takip edebildiğimiz Türklerin kendi adlarıyla kağanlıkları yükselmeye başladı. A-shih-na boyunun lideri Bumın, bağlı olduğu devleti yıkarak İl Kağan unvanını almış, bağımsız Türk Kağanlığı'nı ilan etmişti. Ve ardından, uçsuz bucaksız bozkırlarda dağınık halde yaşayan Türk kökenli boylar bir araya gelerek kurumsal bir devlet meydana getirdiler. Altı yıl içerisinde Kore'den Karadeniz'e, Tibet'ten Sibirya'nın derinliklerine uzanan bir kağanlık ortaya çıktı. Merkezi Ötüken idi.

Ülkemizde daha çok Gök Türkler olarak tanınan bu devlet parlak dönemler yaşadıktan sonra önce doğu ve batı olmak üzere ikiye bölündü. Arkasından her iki kağanlık da çöküntüye uğradıktan sonra doğu tarafı yokluk içinde amansız bir mücadeleye girişerek bağımsızlığını kazandı. Boylar yine aynı hanedan etrafında birleşip, esir olanlar da kurtulunca kağanlık yeniden yükseldi ve eski gücüne kavuştu.

Özellikle Türkçe yazıtların da ortaya çıkmasıyla birlikte Eski Türklerin iç dünyalarını öğrenme fırsatı doğdu. Bu sayede Türklerin İslamiyetten önceki kültürleri bütün yönleriyle anlaşılmaya başlandı. Ve ortaya çıkan kağanlık modeli yüzyıllar boyu devam ederek günümüz Türk Dünyasına ulaştı. Uygur, Karahanlı, Gazneli, Selçuklu ve Osmanlı devletleri ile sayısız beylik hep bu model üzerinde yükselmişlerdir.

Elinizdeki kitap, Ahmet Taşağıl'ın akıcı kaleminden, Türk Dünyası tarihine ayna tutuyor.